U xơ tử cung là một bệnh lý phụ khoa phổ biến ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, thường là các khối u lành tính xuất phát từ mô cơ và mô liên kết của tử cung. Tuy nhiên, chủ quan với u xơ tử cung có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng sinh sản nếu không được phát hiện, theo dõi và xử lý kịp thời.
1. U xơ tử cung – Căn bệnh phổ biến không nên chủ quan
U xơ tử cung là một trong những bệnh phụ khoa thường gặp nhất ở phụ nữ, nhất là tuổi từ 30–50. Chúng có thể xuất hiện ở một hoặc nhiều vị trí khác nhau và kích thước có thể từ rất nhỏ đến lớn hơn quả bưởi. Có tới 70–80% phụ nữ trước tuổi 50 có thể phát triển u xơ tử cung trong đời. Nhiều trường hợp không có triệu chứng ngay từ đầu, nên bệnh thường phát triển “lặng lẽ” nếu không kiểm tra định kỳ, có thể gây:
✔ Thiếu máu do chảy máu kéo dài.
✔ Chèn ép các cơ quan lân cận — gây đi tiểu nhiều, tiểu khó, táo bón.
✔ Đau vùng bụng dưới, bụng to nhanh.
✔ Ảnh hưởng khả năng mang thai hoặc dẫn đến vô sinh.
✔ Phẫu thuật phức tạp hơn khi u xơ quá lớn.
2. Dấu hiệu cảnh báo u xơ tử cung
U xơ có thể không gây triệu chứng, nhưng khi khối u đủ lớn hoặc ở vị trí nhạy cảm, bạn có thể gặp những dấu hiệu sau:
Ra máu bất thường
Kinh kéo dài, lượng máu nhiều (cường kinh), hoặc xuất huyết giữa chu kỳ.
Đau hoặc tức vùng chậu
Cảm giác đau vùng hạ vị hoặc dưới bụng.
Bụng lớn nhanh, căng tức
Do khối u phát triển gây cảm giác chèn ép.
Triệu chứng chèn ép
Đi tiểu nhiều, khó tiểu, táo bón kéo dài.
Khó thụ thai / đau khi quan hệ tình dục
Có thể gặp với khối u to hay nằm ở vị trí ảnh hưởng đến buồng tử cung.
Cẩn thận với các dấu hiệu u xơ tử cung
3. Ai dễ bị u xơ tử cung?
Một số yếu tố làm tăng khả năng mắc u xơ tử cung:
- Nội tiết tố estrogen và progesterone: mất cân bằng hormone có thể thúc đẩy u xơ phát triển.
- Yếu tố di truyền: nếu mẹ hoặc chị em gái từng mắc u xơ tử cung thì nguy cơ bạn mắc cũng cao hơn.
- Tuổi tác: càng lớn tuổi (đặc biệt sau 30) nguy cơ u xơ càng tăng.
- Thừa cân, béo phì: làm tăng mức estrogen trong cơ thể.
4. Cách phòng tránh u xơ tử cung
Khám phụ khoa định kỳ
Điều quan trọng nhất là định kỳ khám phụ khoa 6–12 tháng/lần, đặc biệt nếu bạn trên 30 tuổi hoặc từng có tiền sử u xơ tử cung. Khám định kỳ giúp phát hiện sớm và điều trị đúng lúc.
Duy trì cân nặng hợp lý và vận động đều đặn
Giữ cân nặng trong mức lành mạnh và tập thể dục thường xuyên có thể giúp cân bằng hormone và giảm nguy cơ u xơ.
Chế độ ăn uống lành mạnh
Ăn nhiều rau xanh, trái cây, giảm tiêu thụ thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn phù hợp với việc kiểm soát hormone trong cơ thể.
Quản lý stress và lối sống tích cực
Stress kéo dài có thể ảnh hưởng đến hormone và gián tiếp thúc đẩy u xơ phát triển.
Trao đổi với bác sĩ về biện pháp tránh thai
Một số biện pháp tránh thai hormone có thể ảnh hưởng đến triệu chứng u xơ – nên trao đổi để lựa chọn phù hợp.
5. Làm gì khi bị u xơ tử cung
Theo dõi và đánh giá đều đặn
Không phải u xơ nào cũng cần phẫu thuật. Bác sĩ sẽ đánh giá kích thước, vị trí, thay đổi theo thời gian để quyết định điều trị phù hợp.
Điều trị khi có triệu chứng hoặc kích thước lớn
Dựa vào triệu chứng và mức độ ảnh hưởng, bác sĩ có thể chỉ định điều trị nội khoa (thuốc hormone) hay phẫu thuật (như bóc u xơ).
Lên kế hoạch mang thai nếu cần
Nếu bạn có kế hoạch có con, hãy thảo luận với bác sĩ để lựa chọn liệu pháp giúp bảo tồn chức năng sinh sản hoặc tối ưu hóa khả năng thụ thai.
Không chủ quan nếu triệu chứng nặng hơn
Ngay cả khi u xơ lành tính, nếu bạn gặp các triệu chứng như đau nhiều, rong huyết nghiêm trọng, tiểu khó kéo dài, hãy đi khám sớm để tránh biến chứng nặng hơn.
U xơ tử cung là bệnh lý phổ biến nhưng không nên chủ quan bởi biến chứng và ảnh hưởng tới chất lượng đời sống và chức năng sinh sản có thể xảy ra nếu bệnh tiến triển. Việc hiểu rõ dấu hiệu, phòng tránh đúng cách và theo dõi định kỳ là chìa khóa giúp bạn kiểm soát sức khỏe hiệu quả và chủ động hơn trong cuộc sống.
